Peter Sceranka – Tajemnica powietrza

Projekt wystawowy „Tajemnica powietrza” przedstawia wybór prac artysty plastycznego z Koszyc, Petra Sceranki (16 października 1955 – 26 marca 1999), którego znaczenie wykracza poza granice regionu i który w kontekście prezentacji wystawienniczych na Słowacji należy do niedocenionych twórców. Wystawa w Galerii Wschodniosłowackiej w Koszycach nie jest monograficzną prezentacją twórczości artysty, lecz kuratorskim wyborem dzieł, który podkreśla przede wszystkim jego twórczą pozycję jako rysownika, malarza i twórcy kolaży.

„Tajemnica powietrza” to tytuł rysunku Sceranka z 1994 roku, który zawiera w sobie wiele cech charakterystycznych dla jego twórczości z tego okresu: „nakreślone” ołówkiem wirujące struktury punktowe i liniowe dynamicznie rozprzestrzeniają się po całej powierzchni papieru. Rysunek staje się w tym czasie jednym z dominujących mediów Sceranki; powstają jego wyjątkowe, swobodne kompozycje wielkoformatowe, które reprezentują szczególne miejsce słowackiego rysunku lat 90. W kontekście wystawy tajemnicę można odczytać jako stan tego, co pozostaje ukryte, niedostępne lub nieznane. W swoich rysunkach z tego okresu Sceranka nie odtwarza świata postrzeganego wzrokowo, lecz stara się dotrzeć pod powierzchnię tego, co widzialne, i uchwycić procesy, które wymykają się widzeniu optycznemu.

Peter Sceranka (1955, Koszyce – 1999, Koszyce) był słowackim rzeźbiarzem, rysownikiem i malarzem.

W latach 1976–1981 studiował na Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Bratysławie w pracowni rzeźby figuratywnej. Chociaż wywodził się ze szkolenia rzeźbiarskiego, istotną i stopniowo dominującą częścią jego twórczości był rysunek. Zajmował się motywami figuralnymi, głową i ludzkim ciałem, które stopniowo przekształcał w swobodne, gestyczne, przestrzenne i abstrakcyjne struktury. Charakterystyczne są zwłaszcza jego wielkoformatowe rysunki z lat 90., w których badał możliwości linii, objętości, ruchu i przestrzeni wewnętrznej. W 1992 roku zdobył pierwszą nagrodę za rysunek na międzynarodowym biennale sztuki w Barcelonie. Mieszkał i tworzył w Koszycach, gdzie zmarł przedwcześnie. Jego twórczość stanowi wyjątkowe, do dziś niedostatecznie docenione zjawisko w sztuce słowackiej ostatnich dziesięcioleci XX wieku.

Wernisaż: 28 października 2026 r., godz. 18.00
Kuratorka: Lucia Gavulová
Czas trwania wystawy: 29 października 2026 r. – 28 lutego 2027 r.
Sala C, Hlavná 27, Koszyce

Więcej informacji o wystawie:https://vsg.sk/peter-sceranka-tajnost-vzduchu/